کلمه کاربری رمز عبور
مایلم هم اکنون عضو شوم رمز عبور را فراموش کرده ام
شرکت اکسس سوئد
تعداد نمایش:2096
امتیاز: 1 2 3 4 5 6


بروزرسانی : جمعه 7 تير 1392
نويسنده : گردآوری: ک. شادمان فر   
پدیده صاعقه و صاعقه گیر چیست؟ (قسمت دوم)
نوری خیره کننده و صدایی مهیب و کوبنده!!! پدیده ای با میلیاردها توان الکتریکی (وات)، تولید هزاران درجه حرارت، تولید گازهای سمی، امواج نیرومند، ضربات ویرانگر و اثرات متعدد مخرب است...

بطور معمول این تنها شاخصه ای است که از صاعقه می شناسیم. اسم هایی که ساکنان مناطق کوناکون بر روی آن کذاشته اند، نیز بیشتر بر کرفته از همین دو محصول صاعقه است. شیرازی ها می گویند غره تراق، تهرانی ها رعد و برق، مشهدی ها آسمان قره/قلمبه، افغانی ها تانا، و اروپایی ها تندر و بلخره لاتین آن Lightning.

صاعقه چیست؟

همانطور که در قسمت اول در همین ستون از مقالات به آن اشاره شد، صاعقه نوعی تخلیه بار الکتریکی انباشته شده در ابرها است که در نهایت بصورت قوس الکتریکی به زمین برخورد می کند. این نوع فوس الکتریکی در آسمان نیز بین ابر ها رخ می دهد که در اینصورت خطر صاعقه برای هوانوردی وجود داشته و در این نوع خطری مورد زمین مانند ورزش کوهنوردی نیست.

پیش از این اشاره کردیم زمانیکه در اثر تغییرات ناکهانی آب و هوا طوفانی مهیب رخ می دهد این موجب حرکت و جابجایی ابرهای بزرک شده و بار الکتریکی زیادی در ابرها ذخیره می شود. اصطلاحا ابرها بار دار می شوند. بدین ترتیب ابر به منبع عظیم از انرژی تبدیل می شود که در آسمان در حرکت است. ذخیره انرژی در ابر ادامه می یابد تا زمانیکه از آن اشباع شده و هنگام تخلیه انرژی می رسد. این زمان زمان خطر است. بطور معمول بهترین محل برای تخلیه این انرژی زمین است. زیرا زمین آنقدر بزرک و گسترده است که هرکز از الکتریسیته اشباع نمی شود. ابر نخست هوای اطراف خود را یونیزه کرده و آماده عبور جریان برق می شود. اکنون انرزی خود را از میان آن عبور داده و در زمین تخلیه می کند.

این انرژی رها شده به سمت زمین صاعقه است. این قدرت نیرومند مشخصات خاصی دارد که عبارتند از: ولتاژ، جریان، قدرت، سرعت، و تعداد دفعات آن. صاعقه یکی از عجیب ترین، قدرتمندترین و خطر ناکترین پدیده های طبیعی و جوی است. پدیده ای با میلیاردها  توان الکتریکی (وات)، تولید هزاران درجه حرارت، تولید گازهای سمی، امواج نیرومند، ضربات ویرانگر و اثرات متعدد مخرب است.

بطور معمول قدرت صاعقه بین 10 الی 20 میلیون ولت قدرت در نوسان است و این گاهی تا 100 میلیون ولت هم افزایش می یابد. قدرت آن را زمانی درک می کنیم که آن را با برق شهر خانگی 220 ولت مقایسه کنید. به عبارت دیگر ولتاژ صاعقه انقدر زیاد است که در برابر مقاومت بسیار زیاد هوا جهت عبور جریان برق غلبه کرده و از ان نیز عبور می کند. جریان صاعقه در حدود 10.000 آمپر شدت دارد. اما این مقدار همیشگی نیست و گاهی تا 200.000 آمپر هم می رسد ( کنترل برق منزل ما معمولا حداکثر 25 آمپر را از خود جریان می دهد). با توجه به این مطلب نتیجه می گیریم که صاعقه بطور معمول حدود 100 میلیارد وات انرژی تولید می کند و این مقدار تا 16000 میلیارد وات افزایش می یابد. قدرت خارق العاده ای است. اینطور نیست.

صاعقه با همه نیروی عظیمی که دارد در یک لحظه از عمق آسمان به زمین می رسد، اما فکر می کنید زمان دقیق این لحظه چقدر است؟ محاسبات و مشاهدات دقیق سازمان فضایی ناسا  نشان می دهد که تخلیه الکتریکی ابرها در زمان کمتر از چند صدم تا چند هزارم ثانیه رخ می دهد. صاعقه تا 40 هزار کیلومتر در ثانیه سرعت می گیرد. یعنی در هر ثانیه 20 بار مسیر رفت و برکشت بین شهرهای تهران و مشهد را طی می کند. هنگامیکه در منطقه ای صاعقه ای رخ می دهد احتمال برخورد دفعات آن در همان حوالی نیز می باشد.

                                                                                                                                     پایان قسمت دوم